Sümerbank Tarafından Kurulan Cumhuriyetin İlk Basma Fabrikası Nazilli’de 89 Yıl Önce Açılmıştı

Nazilli Basma Fabrikası kitabının yazarı sanayi tarihçisi Rıdvan Şükür, Sümerbank Nazilli Basma Fabrikası’nın Türkiye’nin basma türü dokumada dışa bağımlılığını azaltmak, yerli üretimi artırmak ve ülkenin nitelikli tekstil ihtiyacını karşılamak amacıyla Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı kapsamında kurulduğunu ifade etti. Şükür, 9 Ekim 1937’de Mustafa Kemal Atatürk tarafından açılan fabrikanın, üretim faaliyetlerinin yanı sıra çalışanlarına sağladığı sosyal imkânlarla da dikkat çektiğini belirtti. Fabrika çevresinde işçilerin barınma ihtiyacının modern lojmanlarla karşılandığını ifade eden Şükür, bu alanların zamanla yalnızca bir konut bölgesi olmaktan çıkarak sosyal ve kültürel yaşamın da şekillendiği bir merkez haline geldiğini söyledi. Nazilli’nin gelişiminde önemli rol oynadı Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı’nın önemli eserlerinden biri olan Nazilli Basma Fabrikası’nın ilçenin ekonomik ve sosyal gelişiminde önemli bir rol üstlendiğini belirten Şükür, fabrikanın Nazilli’nin değişim ve gelişim sürecinin temel unsurlarından biri olduğunu ifade etti. Şükür, fabrikanın sunduğu modern çalışma ortamının yanı sıra çalışanlarına sağladığı ekonomik ve sosyal olanakların, Nazilli ve çevresinde yaşayan vatandaşlar açısından fabrikayı önemli bir istihdam merkezi haline getirdiğini söyledi. Yeni bir sosyal ve kültürel yaşam oluşturdu Sanayi tarihçisi Rıdvan Şükür, Nazilli Basma Fabrikası’nın bünyesinde oluşturulan sosyo kültürel yapının, fabrikanın kuruluşundan itibaren ilçe yaşamını önemli ölçüde etkilediğini belirtti. Fabrika sayesinde Nazilli halkının daha önce deneyimlemediği birçok sosyal ve kültürel faaliyetle tanıştığını ifade eden Şükür, fabrikanın çalışma kültüründen sosyal yaşama kadar birçok alanda yeniliklerin ilçede yaygınlaşmasına öncülük ettiğini söyledi. Şükür, özellikle birlikte çalışma, ortak yemek yeme ve sosyal yaşam kültürünün fabrika bünyesinde gelişerek zamanla çevreye ve ilçe yaşamına da yayıldığını dile getirdi. Nazilli Basma Fabrikası’nın bu yönüyle yalnızca Türkiye’nin tekstil sanayileşme tarihinde değil, Nazilli’nin ekonomik, sosyal ve kültürel dönüşümünde de önemli bir yere sahip olduğunu belirten Şükür, fabrikanın Cumhuriyet döneminin sanayileşme hamlesinin ilçedeki en önemli simgelerinden biri olduğunu kaydetti.